گفتاردرمانی کودکان عبارتی است که به مداخله حرفهای در زمینه بهبود تواناییهای گفتاری و زبانی کودکان اشاره دارد. این مداخله یا درمان زبان و گفتار برای کودکانی پیشنهاد میشود که در حوزه تولید صدا، تلفظ واژهها، جملهسازی، درک زبان یا استفاده از زبان در تعاملات اجتماعی با چالش روبرو هستند. در ادامه، این موضوع را با جزئیات بیشتری بررسی میکنیم: تعریف، علل، نشانهها، راهکارها، نقش خانواده و مراحل ارزیابی.

گفتار درمانی کودکان چیست؟
گفتاردرمانی کودکان (به انگلیسی: Speech Therapy for Children)، شاخه ای از علوم توانبخشی است که به ارزیابی، تشخیص و درمان اختلالات مربوط به گفتار، زبان، صدا و ارتباط کودک میپردازد. این رشته با هدف بهبود توانایی های ارتباطی افراد در سنین مختلف، از نوزادان تا سالمندان، فعالیت میکند. گفتاردرمانگران با استفاده از تکنیک ها و تمرین های تخصصی، به افرادی که دچار مشکلاتی مانند لکنت زبان، تاخیر در تکلم، اختلالات تلفظی، مشکلات زبانی ناشی از سکته مغزی، اوتیسم، اختلالات صوتی هستند، کمک میکنند تا تواناییهای ارتباطی و عملکردی خود را بازیابند یا تقویت کنند. گفتار درمانی هم به صورت انفرادی و هم گروهی، در کلینیک ها، بیمارستان ها، مدارس یا حتی در منزل انجام میشود.
برای دریافت اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره تخصصی در زمینه گفتاردرمانی کودکان، میتوانید با کلینیک تخصصی گفتاردرمانی ژرفا در محله قیطریه تهران تماس بگیرید. این مرکز با مدیریت آقای محمد مهدی خاتمی و تیمی از متخصصان با تجربه در زمینه رشد حرکتی، حسی و رفتاری کودکان فعالیت میکند و آماده ارائه راهنمایی و خدمات حرفهای به والدین نگران است. برای هماهنگی و مشاوره، با شماره زیر در ارتباط باشید:
معرفی یکی از گفتاردرمانگرهای مجرب کلینیک ژرفا، آقای مصطفی مظلومی
مصطفی مظلومی پاتولوژیست گفتار و زبان
چرا برخی کودکان در صحبت کردن تاخیر دارند؟
تاخیر در گفتار کودک همیشه نشانه مشکل جدی نیست، اما وقتی کودک نسبت به همسالانش دیرتر شروع به صحبت میکند یا کلمات را اشتباه ادا میکند، بهتر است بررسی شود. چند عامل اصلی در این زمینه نقش دارند:
- آسیبهای مغزی یا ناهنجاریهای ساختاری دهان و زبان.
- عوامل ژنتیکی: برخی مشکلات زبانی در خانواده تکرار میشوند و زمینه ارثی دارند.
- کمشنوایی یا مشکلات شنوایی: حتی ضعف جزئی در شنوایی میتواند باعث تأخیر در یادگیری زبان شود.
- مشکلات رشد عصبی: شرایطی مانند اوتیسم یا تاخیر رشد میتواند مهارت گفتاری را تحت تأثیر قرار دهد.
- کمبود تعامل زبانی در محیط خانه: وقتی والدین کمتر با کودک صحبت میکنند یا فرصت ابراز کلامی به او نمیدهند، رشد گفتار کند میشود.
فرم مشاوره رایگان با کلینیک ژرفا
چرا ممکن است کودک به مداخله گفتاری نیاز داشته باشد؟
در این بخش به بررسی دلایل و عواملی میپردازیم که ممکن است کودک نتواند با زبان و گفتار همپای همسالان خود رشد کند. فهرستی از موارد رایج را با توضیح آمده ارائه میدهیم:
- اگر کودک در تولید صداها یا ترکیب آنها برای تشکیل کلمات مشکل دارد، ممکن است ضعفی در مهارت تلفظ داشته باشد.
- کودک ممکن است در فهم گفتگو یا دستور ساده با تأخیر باشد که نشان میدهد بخش زبان درگیر است.
- گاهی استفاده از زبان در موقعیتهای اجتماعی دشوار است؛ مثل شروع گفتگو یا پاسخ مناسب دادن.
- شرایط پزشکی یا عصبشناختی نیز ممکن است در عملکرد زبان تاثیر بگذارند؛ مثلاً ناهنجاری ساختاری دستگاه گفتار یا اختلال حسی.
- ضعف در برخورد با همسالان، کاهش تعامل کلامی یا اجتناب از صحبت هم میتواند نشانهای از نیاز به مداخله باشد.
فیلمی از توضیحات آقای محمد خاتمی درباره تمرینات حسی نوک زبان
تمرینات حسی نوک زبان

گفتار درمانی برای درمان چه مشکلاتی در کودکان توصیه میشود؟
گفتاردرمانی تنها برای کودکانی که دیر حرف میزنند نیست؛ این روش درمانی گستره وسیعی از مشکلات گفتاری، زبانی و ارتباطی را در بر میگیرد. در واقع، هدف آن کمک به رشد مهارتهای کلامی، درک زبان، تلفظ درست، و افزایش توان ارتباطی در محیطهای اجتماعی است. در ادامه، بهصورت موردی مهمترین مشکلاتی که گفتاردرمانی برای آنها مفید است توضیح داده شده است:
۱. تاخیر در شروع گفتار
یکی از شایعترین دلایل مراجعه به بهترین مرکز گفتار درمانی کودکان در تهران، دیر صحبت کردن کودک است. بعضی کودکان تا سه سالگی هنوز جملهسازی نمیکنند یا تعداد کلمات محدودی بلد هستند. در این موارد گفتاردرمانی به تقویت مهارت زبانی از طریق بازی، تکرار، تحریک گفتاری و تعامل با محیط کمک میکند. درمانگر معمولاً با والدین همکاری میکند تا در خانه نیز فرصت گفتار و بازیهای زبانی برای کودک فراهم شود.
۲. اختلال تلفظ (آرتیکولیشن دیساُردر)
کودکانی که صداها را اشتباه یا ناقص تلفظ میکنند، مثلاً به جای “س” میگویند “ت” یا “ش” را حذف میکنند، دچار مشکل تلفظی هستند. در این حالت درمانگر با آموزش حرکات صحیح زبان و لب، تمرینهای دهانی و بازیهای گفتاری، نحوه تلفظ درست را آموزش میدهد. گاهی هم مشکل از ضعف در هماهنگی عضلات گفتار است و نیاز به تمرینهای حرکتی دهان وجود دارد.
۳. اختلال زبانی (Language Disorder)
برخی کودکان در درک زبان (فهمیدن جملات و دستورات) یا بیان زبان (ساخت جمله، استفاده از واژهها و دستور زبان) مشکل دارند.
درمانگر با تمرینهای شنیداری، تصویری و گفتاری، به آنها کمک میکند تا واژهها را بهتر بفهمند، دستور زبان را بیاموزند و جملات معنادار بسازند.
اختلال زبانی ممکن است به صورت خفیف یا شدید بروز کند و اگر در زمان مناسب درمان نشود، روی یادگیری مدرسه و مهارتهای اجتماعی اثر میگذارد.
۴. لکنت زبان (اختلال روانی گفتار)
لکنت یکی از شناختهشدهترین مشکلات گفتاری است که در آن کودک هنگام صحبت دچار تکرار صدا، کشش صامت یا توقف ناگهانی در گفتار میشود.
گفتاردرمانگر در این موارد روی کاهش اضطراب، کنترل سرعت گفتار، و هماهنگی تنفس با کلام تمرکز میکند.
همچنین به والدین آموزش داده میشود چگونه در خانه شرایط آرام و بدون فشار برای صحبت فراهم کنند. درمان لکنت زمانبر است و نیاز به تداوم جلسات دارد.
۵. مشکلات صوتی و ناهنجاری صدا
گاهی کودک صدایی خشن، گرفته یا خیلی زیر و بم دارد. این وضعیت ممکن است به دلیل استفاده نادرست از حنجره، فریاد زیاد یا مشکل در تارهای صوتی باشد.
درمانگر با آموزش بهداشت صوت، تمرینهای تنفسی و اصلاح الگوهای گفتاری به بهبود کیفیت صدا کمک میکند.
در موارد خاص، هماهنگی با متخصص گوش، حلق و بینی نیز لازم است.
۶. اختلال در هماهنگی دهان و زبان (آپراکسی گفتار)
آپراکسی اختلالی است که در آن مغز کودک میداند چه میخواهد بگوید، اما نمیتواند حرکات لازم برای تولید کلمات را به درستی انجام دهد.
گفتاردرمانگر با تمرینهای تکراری و ساختاریافته، هماهنگی بین مغز و عضلات گفتار را تقویت میکند.
این نوع درمان زمان بیشتری میطلبد و نیاز به همکاری مستمر بین کودک، درمانگر و والدین دارد.
فیلم تمرینات حرکات غیرعادی زبان
تمرین حرکات غیرارادی زبان
۷. مشکلات بلع و تغذیه دهانی
برخی کودکان هنگام خوردن یا بلعیدن غذا دچار دشواری هستند که ممکن است به ضعف عضلات دهان یا ناهماهنگی حرکات مربوط باشد. در این موارد، گفتاردرمانگر تمرینهای دهانی برای تقویت عضلات فک، لب و زبان ارائه میدهد. این تمرینها باعث میشود علاوه بر بهبود تغذیه، کنترل دهان برای تلفظ نیز بهتر شود.
۸. اختلالهای گفتاری ناشی از کمشنوایی
وقتی کودک دچار کاهش شنوایی است، ممکن است نتواند صداها را درست بشنود و در نتیجه تلفظ او دچار مشکل شود.
درمانگر در کنار شنواییشناس کار میکند تا مهارتهای گفتاری و شنیداری کودک را تقویت کند.
گاهی استفاده از وسایل کمکشنوایی همراه با تمرینهای گفتاری نتیجه موثری دارد.
۹. مشکلات گفتاری ناشی از اختلال طیف اوتیسم
کودکان دارای اوتیسم در برقراری ارتباط کلامی و غیرکلامی دچار مشکل هستند.درمانگر در این موارد بر مهارتهای ارتباطی تمرکز میکند؛ یعنی یاد دادن نوبتگیری در گفتگو، برقراری تماس چشمی، استفاده از واژههای کاربردی و پاسخدهی به سوالات ساده. همچنین از روشهای تصویری یا ارتباطی جایگزین مانند کارتهای نشانه استفاده میشود تا کودک بتواند نیازهایش را بیان کند.
۱۰. مشکلات زبانی ناشی از ضایعات مغزی یا فلج مغزی
برخی کودکان به دلیل شرایط عصبی یا آسیبهای مغزی، مانند فلج مغزی، دچار اختلال در حرکات گفتاری میشوند.درمانگر در این شرایط با تمرینهای تخصصی و هدفمند، عضلات دهان و زبان را تقویت میکند تا تلفظ و تنفس هنگام گفتار کنترل شود. در کنار تمرینهای گفتاری، تمرینهای فیزیوتراپی یا کاردرمانی نیز توصیه میشود.
۱۱. اختلال یادگیری مرتبط با زبان
کودکانی که در درک متون، نوشتن، یا یادگیری لغات جدید در مدرسه مشکل دارند، در پایه زبانی ضعف دارند.
گفتاردرمانگر با تمرینهای شناختی ـ زبانی مانند درک معنی جملات، تشخیص صداها و ساختار کلمات، پایه یادگیری را تقویت میکند. در نتیجه کودک در خواندن، دیکته و نوشتن پیشرفت بیشتری خواهد داشت.
۱۲. اختلالات ارتباط اجتماعی (Pragmatic Language Disorder)
در این نوع اختلال، کودک از نظر ساختار زبانی مشکلی ندارد اما نمیتواند از زبان در موقعیتهای اجتماعی به درستی استفاده کند. مثلا نمیداند چطور گفتگو را شروع یا تمام کند، یا پاسخ مناسب به حرف دیگران بدهد. گفتاردرمانگر با تمرینهای بازیمحور، داستانسازی و ایفای نقش، مهارتهای ارتباطی و گفتاری اجتماعی را آموزش میدهد.
۱۳. گفتار مبهم یا تندگویی (Cluttering)
در برخی کودکان گفتار بسیار سریع یا بینظم است و شنونده به سختی متوجه میشود چه میگویند. درمانگر در این موارد تمرینهای تنفسی، کنترل ریتم گفتار و استفاده از مکث در هنگام صحبت را آموزش میدهد. هدف این است که گفتار آرامتر، منظمتر و قابل درکتر شود.
فیلم درمان نوک زبانی حرف زدن کودک
درمان نوک زبانی حرف زدن کودک
۱۴. مشکلات گفتاری پس از جراحیهای دهان یا شکاف کام
کودکانی که دچار شکاف لب یا کام بودهاند، پس از جراحی ممکن است در تلفظ برخی صداها مشکل داشته باشند.
درمانگر با تمرینهای مخصوص برای هماهنگی جریان هوا و حرکت زبان، به بهبود وضوح گفتار کمک میکند. در این موارد همکاری پزشک و گفتاردرمانگر برای رسیدن به نتیجه بهتر ضروری است.
چگونه گفتاردرمانگر کودکان مشکل را تشخیص میدهد؟
تشخیص درست نخستین گام برای شروع درمان است. بهترین کلینیک گفتاردرمانی در تهران در چند مرحله وضعیت گفتاری کودک را ارزیابی میکند:
- گفتوگو با والدین درباره روند رشد زبان و مهارتهای ارتباطی کودک
- بررسی تاریخچه پزشکی، شنوایی و رشد عمومی
- ارزیابی زبان دریافتی (فهم دستورات) و زبان بیانی (تولید کلمات و جملات)
- سنجش تلفظ صداها و نحوه حرکت زبان و لبها
- مشاهده رفتار کودک در هنگام بازی یا تعامل طبیعی
پس از این مراحل، درمانگر برنامهای اختصاصی متناسب با سن، نیاز و توانایی کودک طراحی میکند.
در ادامه یک بخش از مطلب منتشر شده در سایت معتبر American Speech‑Language‑Hearing Association (ASHA) درباره «گفتار-زبان و بلع» را همراه با ترجمه فارسی آوردیم.
متن انگلیسی:
“Speech-language pathologists, or SLPs, work with people who have problems with speech, language, thinking, and swallowing.” asha.org
“SLPs treat many types of communication and swallowing problems. These include problems with speech sounds — how we say sounds and put sounds together into words.” asha.orgترجمه فارسی:
«متخصصان گفتار-زبان (SLPها) با افرادی کار میکنند که در گفتار، زبان، تفکر و بلع دچار مشکل هستند.»
«SLPها بسیاری از انواع مشکلات ارتباطی و بلع را درمان میکنند. این مشکلات شامل اختلالات در صداهای گفتاری — یعنی اینکه چگونه صداها را ادا میکنیم و صداها را در کنار هم قرار میدهیم تا واژه بسازیم — میشود.»
گفتاردرمانی برای کودکان شامل چه روشهایی است؟
درمان گفتار و زبان برای هر کودک متفاوت است، اما چند روش کلی وجود دارد که در اکثر برنامهها استفاده میشود:
- بازیهای گفتاری و تمرین با اسباببازی برای تشویق کودک به صحبت
- تمرین تلفظ صداها با تکرار واژهها یا جملات کوتاه
- استفاده از تصاویر و کارتها برای یادگیری واژهها
- آموزش حرکات دهان و زبان برای اصلاح تلفظ
- آموزش به والدین برای تمرین در خانه
- ایجاد موقعیتهای واقعی برای تمرین گفتگو، مثل خرید یا بازی گروهی
گفتاردرمانگر تلاش میکند برنامه درمانی را طوری تنظیم کند که برای کودک جذاب، قابل فهم و بر پایه بازی باشد تا روند یادگیری طبیعیتر پیش برود.
چه زمانی باید گفتاردرمانی کودکان را شروع کرد؟
هرچه مداخله زودتر آغاز شود، نتیجه بهتر خواهد بود. اگر کودک در ۲ سالگی هنوز کلمه مشخصی نمیگوید یا در ۳ سالگی نمیتواند جملههای ساده بسازد، باید بررسی شود.
همچنین اگر والدین متوجه شوند کودک صداها را اشتباه تلفظ میکند، لکنت دارد، یا دیگران حرف او را نمیفهمند، مراجعه به متخصص ضروری است.
در مواردی که مشکل گفتاری با تأخیر رشدی یا اختلال شنوایی همراه باشد، درمان طولانیتر خواهد بود و نیاز به پیگیری دقیقتری دارد.
بیشتر بخوانید : چرا کودک من دیر حرف میزند ؟

در گفتاردرمانی کودکان از چه وسایلی استفاده می شود؟
در گفتاردرمانی (Speech Therapy) ابزارها و وسایل مختلفی بسته به سن مراجع، نوع اختلال گفتاری یا زبانی، و اهداف درمان بهکار میرود. ابزارهای گفتاردرمانی به سه دسته کلی تقسیم میشوند: ابزارهای ارزیابی، ابزارهای تمرینی و وسایل کمکی.
1. ابزارهای ارزیابی
- تستها و پرسشنامههای استاندارد برای سنجش زبان، تلفظ، درک شنیداری و بیان.
- تصاویر و فلشکارتها برای بررسی نامگذاری، درک مفاهیم و تولید گفتار.
- ابزارهای ضبط صدا برای بررسی کیفیت صدا و تلفظ دقیق.
2. ابزارهای تمرینی و آموزشی
- آینه برای آموزش حرکات زبان و لبها (دیدن و اصلاح تلفظ).
- ابزارهای دهانی (Oral Motor Tools) مثل سوت، بادکنک، نی، ابزارهای مکیدن و دمیدن برای تقویت عضلات گفتاری.
- تصاویر، کتابچهها و نرمافزارهای آموزشی برای تمرین واژگان، جملات و درک زبان.
- بازیهای گفتاری و تختههای تصویری برای ایجاد انگیزه و تمرین تعامل کلامی.
- اپلیکیشنها و برنامههای کامپیوتری که به بهبود تلفظ، روانی گفتار و مهارتهای زبانی کمک میکنند.
3. وسایل کمکی
- ابزارهای ارتباطی جایگزین (AAC) مثل تابلوهای تصویری یا دستگاههای تولید گفتار برای افرادی که قادر به صحبت نیستند.
- تقویتکنندههای صوتی برای مراجعانی که اختلال صدا دارند.
- ابزارهای بیوفیدبک (مثلا دستگاهی که شدت صدا یا وضوح تلفظ را نشان میدهد).
در کنار این ابزارها، روشهای دستی و تکنیکهای درمانی گفتاردرمانگر مهمترین نقش را دارند، چون ابزار تنها مکمل است و اصل درمان بر مهارت تخصصی گفتاردرمانگر استوار است.
فرم مشاوره رایگان با کلینیک ژرفا

مراحل انجام گفتار درمانی کودکان
گفتار درمانی یک فرایند تخصصی است که بر اساس نیازهای خاص هر فرد طراحی میشود و شامل ارزیابی، تشخیص و درمان مشکلات ارتباطی است. نحوه انجام گفتار درمانی به نوع مشکل و وضعیت فرد بستگی دارد، اما به طور کلی فرایند آن شامل مراحل زیر است.
- ارزیابی اولیه: در ابتدا، گفتاردرمانگر یک ارزیابی جامع از وضعیت گفتار، زبان، صدا یا مهارتهای ارتباطی فرد انجام میدهد. این ارزیابی شامل مصاحبه با فرد و خانواده، انجام تست های استاندارد، مشاهده الگوهای گفتار و زبان و بررسی سوابق پزشکی میباشد. هدف این ارزیابی تعیین نوع و شدت مشکل ارتباطی است.
- تشخیص مشکلات: پس از ارزیابی، گفتار درمانگر نتایج را تحلیل کرده و مشکلات خاص فرد را شناسایی میکند. این مشکلات شامل لکنت زبان، اختلالات زبانی ، اختلالات صوتی یا مشکلات ارتباطی دیگر میباشد.
- برنامه ریزی درمانی: بر اساس نتایج ارزیابی و تشخیص، گفتار درمانگر یک برنامه درمانی شخصی سازی شده برای فرد ایجاد میکند. این برنامه شامل تمرین های خاص برای بهبود تلفظ، تقویت زبان یا بهبود کیفیت صدا میباشد.
- انجام درمان: گفتار درمانگر با استفاده از تکنیک های مختلف درمانی مانند تمرینات تنفسی، تمرینات تقویتی عضلات، بازیهای گفتاری، تمرین های شنیداری یا تمرینات اجتماعی به فرد کمک میکند. این تمرینات به صورت حضوری یا آنلاین، به صورت فردی یا گروهی انجام شوند.
- پیگیری و ارزیابی مجدد: گفتاردرمانگر پس از مدتی، روند پیشرفت فرد را ارزیابی میکند و در صورت نیاز، برنامه درمانی را تنظیم یا تغییر میدهد. گفتاردرمانگر توصیه میکند که تمرینات ادامه یابد یا میزان شدت درمان کاهش یابد.
- آموزش به خانواده و محیط اطراف: در بسیاری از موارد، گفتاردرمانگر به خانواده و مربیان فرد آموزش میدهد تا در خانه یا محیط های دیگر از تکنیک های درمانی استفاده کنند و به حمایت از پیشرفت فرد بپردازند.
این جدول خلاصهای از مراحل اصلی درمان را نشان میدهد:
| مرحله | هدف | مدت تقریبی | فعالیتها |
|---|---|---|---|
| ارزیابی اولیه | شناسایی نقاط ضعف و قوت زبانی | ۱ تا ۲ جلسه | مصاحبه با والدین، بررسی گفتار و شنوایی |
| تعیین اهداف درمانی | برنامهریزی بر اساس نیاز کودک | جلسات ابتدایی | انتخاب تمرینها و طراحی فعالیت |
| مداخله فعال | اجرای تمرینها و بازیهای گفتاری | چند ماه | آموزش تلفظ، افزایش دایره لغات، تقویت تعامل |
| بازبینی و تنظیم | سنجش پیشرفت و اصلاح برنامه | هر چند هفته | مرور عملکرد کودک و تنظیم فعالیتها |
| تثبیت و پایش | انتقال مهارتها به محیط واقعی | پایان دوره | تمرین در خانه، هماهنگی با مدرسه |
نقش والدین در روند گفتاردرمانی کودکان چیست؟
یکی از عوامل مهم موفقیت درمان، همراهی والدین است. چون کودک بیشتر زمان خود را در خانه سپری میکند، اجرای تمرینها در محیط خانوادگی تأثیر زیادی دارد. چند نکته کاربردی برای والدین عبارتند از:
- با کودک زیاد صحبت کنید و به او فرصت پاسخ بدهید.
- در موقعیتهای روزمره مثل غذا خوردن، خرید یا بازی، کلمات جدید را آموزش دهید.
- وقتی کودک حرف میزند، با دقت گوش دهید و او را تشویق کنید.
- داستان بخوانید و درباره تصاویر کتاب با او گفتوگو کنید.
- از تصحیح مداوم اشتباهات گفتاری پرهیز کنید تا اعتمادبهنفسش آسیب نبیند.
- تمرینهایی را که درمانگر پیشنهاد میکند با زمانبندی منظم انجام دهید.

گفتار درمانی کودکان چه اهمیتی دارد؟
گفتاردرمانی اهمیت زیادی در بهبود تواناییهای ارتباطی افراد دارد. این درمان به افراد کمک میکند تا مشکلات گفتاری، زبانی، صوتی و بلع را شناسایی کرده و آن ها را به طور مؤثر درمان کنند. گفتاردرمانی نه تنها مهارت های زبانی و گفتاری فرد را تقویت میکند بلکه به او کمک میکند تا در تعاملات اجتماعی و شغلی موفق تر عمل کند و اعتماد به نفس خود را بازیابد. به ویژه در کودکانی که با تاخیر در تکلم یا اختلالات زبانی مواجه هستند، گفتاردرمانی از بروز مشکلات جدی تر در آینده جلوگیری میکند.
علاوه بر این، گفتاردرمانی در افرادی که به بیماری های عصبی مانند سکته مغزی، پارکینسون یا آلزایمر دچار هستند، نقش حیاتی دارد. این درمان به بازتوانی توانایی های ارتباطی و زبانی کمک کرده و کیفیت زندگی فرد را بهبود میبخشد. در نهایت، گفتاردرمانی ابزاری قدرتمند برای بازیابی تواناییهای ارتباطی است که میتواند تاثیرات مثبتی بر جنبههای مختلف زندگی افراد داشته باشد
آیا گفتاردرمانی فقط برای کودکان دارای مشکل گفتاری است؟
خیر، گفتاردرمانی تنها برای کودکانی که دچار اختلال شدید هستند کاربرد ندارد. بسیاری از والدین برای تقویت تلفظ، افزایش دایره واژگان یا رشد زبان دوزبانه از آن استفاده میکنند.
گفتاردرمانی میتواند به کودکی که صدایش گرفته یا لحن گفتارش یکنواخت است هم کمک کند. حتی در سنین مدرسه، اگر کودک در خواندن و نوشتن مشکل دارد، گفتاردرمانی به تقویت پایههای زبانی کمک میکند.
سوالات متدوال درباره گفتاردرمانی کودک
خیر، گفتاردرمانی بدون درد است و بیشتر شبیه بازی و آموزش تعاملی انجام میشود.
کودکان خجالتی ممکن است گفتار سالمی داشته باشند اما به دلیل اضطراب کمتر صحبت کنند. در این حالت گفتاردرمانی روی مهارتهای ارتباطی و افزایش اعتمادبهنفس تمرکز میکند.
درمان حرفهای باید توسط متخصص انجام شود، اما والدین میتوانند با اجرای تمرینهای خانگی، فرایند درمان را تکمیل کنند.
گاهی کودکانی که همزمان دو زبان یاد میگیرند دیرتر شروع به صحبت میکنند، اما این امر طبیعی است و با حمایت زبانی مناسب رفع میشود.
نتیجه گیری
گفتاردرمانی کودکان مسیری تدریجی اما مؤثر برای پرورش مهارتهای گفتاری و زبانی است. زمانی که والدین و درمانگر با هم همکاری کنند، نتایج چشمگیری حاصل میشود. هر کودک منحصر به فرد است و نباید با دیگران مقایسه شود.
مهم این است که به کودک فرصت صحبت کردن داده شود، بدون فشار یا قضاوت. با صبر، توجه و اجرای درست تمرینها، بسیاری از کودکان میتوانند گفتار خود را به سطحی برسانند که ارتباطی روان و شاد با دیگران داشته باشند.