روش درمانی فلورتایم برای اوتیسم یک رویکرد نوین و کودکمحور است که بر پایه بازی و تعامل عاطفی بین کودک و والد یا درمانگر طراحی شده است. این روش بر توسعه مهارتهای اجتماعی، هیجانی و ارتباطی کودکان تمرکز دارد و تفاوتهای فردی هر کودک را در نظر میگیرد. فلورتایم میتواند هم در کلینیک و هم در محیط خانه اجرا شود و والدین را به نقش فعال در فرآیند درمان دعوت میکند.

روش درمانی فلورتایم برای اوتیسم چیست؟
روش درمانی فلورتایم (که به آن DIR/Floortime نیز گفته میشود) یک رویکرد مبتنی بر بازی است که بر تعاملات احساسی و ارتباطی بین کودک و درمانگر یا والدین تمرکز دارد. این روش بر اساس مدل DIR (توسعهای، تفاوتهای فردی، مبتنی بر روابط) طراحی شده است و هدف آن تقویت مهارتهای اجتماعی، هیجانی و ارتباطی کودکان با اختلال طیف اوتیسم (ASD) است.
برای مثال، اگر کودک علاقهمند به اسباببازیهای لگو باشد، درمانگر یا والد با او همراهی میکند، آجرها را بهصورت متقابل روی هم میگذارد و درباره رنگها و شکلها صحبت میکنند. هدف اصلی فلورتایم ایجاد فضایی است که کودک بتواند مهارتهای ارتباطی، هیجانی و اجتماعی خود را بدون فشار و اجبار توسعه دهد. این روش انعطافپذیری بالایی دارد و فعالیتها میتوانند بر اساس نیازها و علایق کودک تغییر کنند تا تجربهای مثبت و جذاب ایجاد شود.
برای اطلاعات بیشتر و مشاوره با بهترین مرکز کاردرمانی ذهنی در تهران با شماره زیر در تماس باشید.
فلورتایم چگونه در درمان اوتیسم موثر است؟
فلورتایم با ایجاد محیطی آرام و بدون حواسپرتی، به کودکان این امکان را میدهد که در فعالیتهای بازی محور شرکت کنند و مهارتهای ارتباطی خود را توسعه دهند. در این روش، درمانگر یا والدین با دنبال کردن علایق کودک، تعاملات دوطرفه را تقویت میکنند و به کودک کمک میکنند تا مهارتهای اجتماعی و هیجانی خود را بهبود بخشند.

فلورتایم در کاردرمانی اوتیسم چگونه به رشد مهارتهای ارتباطی کمک میکند؟
فلورتایم مهارتهای ارتباطی کودک را از طریق فعالیتهای تعاملی و بازیهای هدفمند ارتقا میدهد. در این روش، کودک یاد میگیرد چگونه توجه دیگران را جلب کند، نوبت خود را در تعامل رعایت کند و احساسات خود را بیان نماید. والدین و درمانگران با پیروی از علایق کودک و تشویق به پاسخگویی، زمینه رشد زبان، بیان هیجان و ایجاد روابط مثبت اجتماعی را فراهم میکنند.
| فعالیت | مهارت ارتباطی هدف | روش اجرا |
|---|---|---|
| ساختن برج با لگو | همکاری و نوبتگیری | والد و کودک به ترتیب آجرها را روی هم میگذارند و درباره رنگها و شکلها صحبت میکنند |
| بازی با حیوانات کوچک | بیان هیجان و نقشبازی | کودک و والد صداها و حرکات حیوانات را تقلید میکنند و داستان کوتاه میسازند |
| نقاشی مشترک | تعامل کلامی و توصیف | کودک و والد بهصورت متقابل نقاشی میکنند و هرکدام جزئیات اثر خود را توضیح میدهد |
| داستانگویی تصویری | افزایش دایره لغات و ساخت جملات | والد تصاویر را نشان میدهد و کودک با کلمات خود داستان کوتاه میسازد |

چگونه میتوان فلورتایم را در خانه اجرا کرد؟
اجرای فلورتایم در خانه نیازمند ایجاد محیطی حمایتی و استفاده از تعاملات بازیمحور است. والدین میتوانند با مشاهده علایق کودک و مشارکت فعال در بازیهای او، فرصتهای مناسب برای تعامل و ارتباط برقرار کنند. این روش میتواند در هر زمان و مکانی انجام شود و نیازی به تجهیزات خاصی ندارد.
فرم مشاوره رایگان با کلینیک ژرفا
بدونید بد نیست :: کاردرمانی کودکان اوتیسم
چه مزایایی برای کودکان اوتیسم از فلورتایم حاصل میشود؟
فلورتایم میتواند به کودکان اوتیسم در زمینههای مختلفی کمک کند، از جمله:
- تقویت مهارتهای ارتباطی و زبانی
- بهبود تنظیم هیجانی و کاهش رفتارهای چالشبرانگیز
- تقویت مهارتهای اجتماعی و تعامل با دیگران
- افزایش توانایی در حل مسائل و تفکر منطقی
چه تفاوتهایی بین فلورتایم و سایر روشهای درمانی اوتیسم وجود دارد؟
در حالی که روشهایی مانند ABA (تحلیل رفتار کاربردی) بر تغییر رفتارهای خاص تمرکز دارند، فلورتایم بر ایجاد ارتباطات احساسی و تعاملات طبیعی تأکید دارد. این رویکرد به کودکان کمک میکند تا مهارتهای اجتماعی و ارتباطی خود را در محیطهای طبیعی و از طریق بازی توسعه دهند.
چه چالشهایی در اجرای فلورتایم وجود دارد؟
برخی کودکان ممکن است در ابتدا تمایلی به مشارکت نداشته باشند یا به سرعت حواسپرت شوند. والدین و درمانگران با مشاهده دقیق و تنظیم بازیها میتوانند این چالشها را کاهش دهند و جلسات را برای کودک جذاب کنند. استمرار و ایجاد محیط بدون فشار، کلید موفقیت در فلورتایم است.
چه سنی برای شروع فلورتایم مناسب است؟
فلورتایم را میتوان از سنین پایین آغاز کرد، حتی زمانی که کودک تازه شروع به صحبت یا بازی کرده است. هرچه زودتر تعامل طبیعی برقرار شود، فرصت رشد مهارتهای اجتماعی، هیجانی و ارتباطی کودک افزایش مییابد. شروع زودهنگام باعث میشود کودک مهارتهای ارتباطی را در محیطهای مختلف بهتر یاد بگیرد و اعتماد به نفس بیشتری پیدا کند.
چگونه پیشرفت کودک در فلورتایم سنجیده میشود؟
پیشرفت کودک با مشاهده تغییرات در مهارتهای اجتماعی، تواناییهای ارتباطی و حل مسئله ارزیابی میشود. ثبت روزانه فعالیتها و نکات رفتاری کودک، ابزاری کاربردی برای والدین و درمانگران است تا روند رشد کودک را بهطور مستمر دنبال کنند.
چه ابزارهایی برای اجرای فلورتایم نیاز است؟
ابزار خاصی برای فلورتایم نیاز نیست اما وسایلی مانند اسباببازیهای ساده، پازل، کتاب و وسایل روزمره میتوانند مفید باشند. ابزارها باید بر اساس علاقه و توانایی کودک انتخاب شوند تا انگیزه مشارکت و تعامل افزایش یابد.
نتیجه گیری
روش درمانی فلورتایم برای اوتیسم یک رویکرد کاربردی و کودکمحور است که بر تعاملات عاطفی و اجتماعی کودک تمرکز دارد. این روش با مشارکت فعال والدین و توجه به علایق کودک، فرصت رشد مهارتهای اجتماعی و هیجانی را فراهم میکند. والدین با صبر، استمرار و تعامل هدفمند میتوانند تجربه درمانی مثبت و موثری برای کودک خود ایجاد کنند.
